Huidverzorging omvat het reinigen van de huid en deze vervolgens verzorgen met producten zoals lotion, olie, crème of zalf. Er zijn veel producten beschikbaar om een gezonde huid te onderhouden en te verzorgen. Bij huidaandoeningen zoals acne en eczeem zijn sommige producten echter mogelijk niet geschikt en kunnen ze de aandoening soms verergeren. Dit komt doordat huidverzorgingsproducten stoffen of chemicaliën kunnen bevatten waarop een gevoelige huid sterk kan reageren.

Huidaandoeningen zijn stoornissen of irritaties van de huid die kunnen worden veroorzaakt door factoren zoals schimmelinfecties, virale infecties, allergieën en genetische aandoeningen. Erfelijke huidaandoeningen worden ook wel genodermatosen genoemd. Veelvoorkomende huidaandoeningen zijn acne, rosacea en eczeem.

Acne is een niet-besmettelijke huidaandoening waarbij de talgklierfollikels ontstoken raken. Het komt vooral voor in het gezicht, met name in de T-zone die bestaat uit het voorhoofd, de neus en de kin, maar ook op de rug, nek en schouders.

Acne komt vooral veel voor tijdens de puberteit en bij tieners en jongvolwassenen tussen ongeveer 12 en 24 jaar. Op latere leeftijd komt acne vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. De productie van talg is nodig om te voorkomen dat de huid uitdroogt.

Veelvoorkomende vormen van acne zijn comedonen of mee-eters, pustels of puistjes, en ontstoken rode of pijnlijke plekken op de huid. Acne kan soms littekens achterlaten die niet vanzelf verdwijnen. Deze littekens kunnen worden behandeld met methoden zoals lasertherapie.

Rosacea is een huidaandoening waarbij verwijde bloedvaten zichtbaar kunnen worden. De aandoening komt vooral voor bij vrouwen tussen de 30 en 50 jaar.

Perioden waarin de klachten erger worden, worden vaak opvlammingen genoemd. Deze kunnen roodheid in het gezicht en zichtbare vlekjes en bultjes veroorzaken. De huidbarrière van mensen met rosacea kan verstoord zijn, waardoor de huid gevoeliger is voor invloeden van buitenaf.

Rosacea kan gepaard gaan met een verzwakte huidbarrière. Onderzoek heeft ook een verband aangetoond met Demodex-mijten, die in grotere aantallen aanwezig kunnen zijn op een huid die gevoelig is voor rosacea. Mogelijke triggers voor opvlammingen zijn weersomstandigheden, irriterende ingrediënten in huidverzorgingsproducten, roken en stress.

Eczeem wordt vaak omschreven als een huidaandoening, hoewel het nauwkeuriger kan worden gezien als een groep symptomen die samenhangen met ontsteking van de huid. Typische symptomen zijn jeuk, roodheid, blaasjes, bultjes, schilfering en kloofjes in de huid.

Een van de bekendste vormen is atopisch eczeem, ook wel constitutioneel eczeem genoemd. Het komt vaak voor bij kinderen en hangt samen met een erfelijke aanleg om te reageren op stoffen zoals pollen en huisstofmijt. Atopie kan ook samenhangen met hooikoorts en astma.

Andere vormen van eczeem zijn:

• Seborroïsch eczeem: een rode huid met gele, vette schilfers. Het komt vaker voor bij mannen dan bij vrouwen.
• Contacteczeem: roodheid en jeuk veroorzaakt door contact met bepaalde stoffen.
• Nummulair eczeem: ovale of muntvormige plekken op de huid.
• Dyshidrotic eczema: a form of eczema that can cause small, intensely itchy blisters, particularly on the hands and feet.
• Eczeem rond de ogen: een ontsteking rond de ogen die roodheid, irritatie en zwelling kan veroorzaken.

Eczeem kan ook worden omschreven als acuut of chronisch. Acuut eczeem kan snel ontstaan en roodheid, zwelling, jeuk en blaasjes veroorzaken. Chronisch eczeem kan leiden tot aanhoudende schilfering en verdikking van de huid. Deze verdikking wordt lichenificatie genoemd en kan soms kloofjes in de huid veroorzaken.

Naast acne, rosacea en eczeem kunnen nog veel andere huidaandoeningen voorkomen.

• Psoriasis een chronische huidaandoening. Plaque psoriasis is de meest voorkomende vorm en wordt gekenmerkt door rode plekken en schilfering van de huid. Sommige mensen kunnen ook gewrichtsklachten ervaren.
• Netelroos of urticaria: verheven, jeukende galbulten die ontstaan door zwelling in de huid. Er kan ook diepere zwelling optreden; dit wordt angio-oedeem genoemd.
• Scabies: een besmettelijke huidaandoening die wordt veroorzaakt door de schurftmijt. Het veroorzaakt vaak hevige jeuk en kan ook bultjes of kleine blaasjes veroorzaken.
• Herpesinfectie een virale infectie die pijnlijke of branderige gevoelens kan veroorzaken, samen met groepjes blaasjes.
• Couperose: een onschuldige, niet-besmettelijke aandoening waarbij rode of blauwe bloedvaatjes zichtbaar zijn, vooral in het gezicht.
• Shingles: een pijnlijke huiduitslag die wordt veroorzaakt door het varicella-zostervirus. Er kunnen groepjes blaasjes ontstaan, vaak in combinatie met pijn en jeuk.
• Verschillende virale, bacteriële en schimmelinfecties kunnen ook de huid aantasten.

Wat deze aandoeningen gemeen hebben, is dat ze een zichtbare of merkbare verandering van de huid veroorzaken. Dit kan onder meer bestaan uit veranderingen in de kleur, rode of witte plekken, schilfering, bultjes, blaren of andere afwijkingen.

Huidaandoeningen kunnen een emotionele en psychologische impact hebben, omdat de symptomen vaak zichtbaar zijn. Sommige mensen kunnen zich schamen, gefrustreerd raken, minder zelfvertrouwen hebben of ongewenste aandacht van anderen ervaren.

Aandoeningen die jeuk veroorzaken, kunnen ook een jeuk-krabcyclus veroorzaken, waarbij krabben de irritatie verergert en tot nog meer jeuk leidt. Psychische klachten moeten serieus worden genomen, zodat passende ondersteuning kan worden geboden en problemen zoals sociaal isolement of depressie kunnen worden aangepakt.

Een huidaandoening kan vaak worden herkend aan een zichtbare verandering van de huid, zoals roodheid, schilfering, bultjes, vlekken, kloofjes, stipjes, blaasjes of kleurveranderingen. Deze symptomen kunnen ook gepaard gaan met jeuk, pijn of een branderig gevoel.

Als u aanhoudende of zorgwekkende klachten ervaart, raadpleeg dan een gekwalificeerde zorgprofessional zodat de oorzaak kan worden onderzocht en een passende behandeling kan worden overwogen. Sommige huidveranderingen zijn onschuldig en hoeven mogelijk niet te worden behandeld.

Als u ongebruikelijke veranderingen aan uw huid opmerkt, is het verstandig om een arts of andere gekwalificeerde zorgprofessional te raadplegen. Deze kan uw klachten beoordelen, een passende behandeling adviseren of u indien nodig doorverwijzen naar een specialist.

Een droge huid kan sommige vormen van eczeem uitlokken of verergeren. Daarom kunnen goede hydratatie en passende huidverzorging belangrijk zijn. Probeer niet te krabben bij jeuk, omdat dit de irritatie kan verergeren.

Bij aandoeningen zoals acne en rosacea kan het ook nuttig zijn om bij te houden wanneer de klachten verergeren en of bepaalde producten, voedingsmiddelen, omgevingsfactoren of leefstijlfactoren deze lijken uit te lokken.

De behandeling hangt af van het type, de oorzaak en de ernst van de huidaandoening. Sommige aandoeningen verbeteren vanzelf, terwijl andere een gerichte behandeling vereisen.

Bij acne kan de behandeling bestaan uit crèmes, gels of zalven. In sommige gevallen kunnen voorgeschreven medicijnen, zoals antibiotica, door een zorgprofessional worden overwogen. Acnelittekens kunnen, afhankelijk van het type en de ernst van de littekens, ook worden behandeld met procedures zoals lasertherapie.

Een zorgprofessional kan helpen bepalen welke behandeling geschikt is voor uw individuele klachten en medische situatie.